Wprowadzenie do filozofii umysłu i kognitywistyki

Podręcznik stanowi przystępne wprowadzenie do wybranych zagadnień z zakresu filozofii umysłu -  dziedziny filozofii, która wciąż zyskuje na znaczeniu.

O podręczniku

Z perspektywy współczesnych badań filozoficznych coraz istotniejszą rolę odgrywa filozofia umysłu. Niektórzy skłaniają się nawet do stwiedzenia, że jest to najważniejsza współcześnie gałąź filozofii. Czy jest tak rzeczywiście? Jakie są przykładowe problemy rozważane w ramach tej dyscypliny? Jak kształtują się relacje pomiędzy filozofią umysłu a naukami kognitywnymi, które od kilku dziesięcioleci przeżywają dynamiczny rozwój? 

Udzielenie wyczerpujących odpowiedzi na te i powiązane z nimi pytania wymagałoby conajmniej kilkutomowego opracowania. W podręczniku przyjmujemy inną strategię: staramy się naświetlić w przystępny sposób wybrane problemy z zakresu filozofii umysłu. Przystępność zakłada, że mogą z niego korzystać zarówno studenci filozofii, dla których może on stanowić pomoc w usystematyzowaniu wiedzy, jak i osoby, którym refleksja filozoficzna służy jako odskocznia od codziennych zobowiązań. Odróżnia ona go od innych opracowań dostępnych na rynku wydawniczym, które są nierzadko przesycone specjalistycznym językiem, utrudniającym odbiór treści. Dodatkowo ma charakter multimedialny: teksty uzupełniane są fragmentami wykładów, jak i pytaniami kontrolnymi. Zawiera również indeks najważniejszych haseł.

Wybór omawianych zagadnień nie jest przypadkowy, choć jak w każym tego rodzaju opracowaniu oznacza, że nie wszystkie istotne problemy zostaną poruszone.  Jesteśmy jednak przekonani, że nasz podręcznk - zgodnie z jego tytułem - może stanowić dobre wprowadzenie, będące inspiracją dla dalszych poszukiwań.
Autorami podręcznika są przedstawiciele filozofii, kognitywistyki i psychologii.

Spis rozdziałów:

I. Wprowadzenie (Marek Jakubiec)
II. Czym są filozofia umysłu i kognitywistyka? (Mateusz Hohol)
III. Umysł a ciało: wyróżnik sfery mentalnej (Krzysztof Posłajko) 
IV. Metafizyka umysłu (I): pojęcia (Mateusz Hohol)
V. Metafizyka umysłu (II): dualizm (Mateusz Hohol)
VI. Metafizyka umysłu (III): problem redukcji i fizykalizm (Mateusz Hohol)
VII. Metafizyka umysłu (IV): funkcjonalizm (Mateusz Hohol)
VIII. Metafizyka umysłu (V): emergencja (Mateusz Hohol)
IX. Metafizyka umysłu (VI): panpsychizm (Marek Jakubiec)
X. Problem intencjonalności (Krzysztof Posłajko) 
XI. Samowiedza i świadomość (Bartosz Janik)
XII. Reprezentacje umysłowe (Bartosz Janik) 
XIII. Pamięć i myślenie (Patrycja Maciaszek) 
XIV. Problem wolnej woli (Łukasz Kurek) 
XV. Zakończenie (Marek Jakubiec)
Bibliografia
Indeks haseł (Marek Jakubiec)


Redakcja naukowa: Marek Jakubiec
Skład: Marek Jakubiec



Niniejszy podręcznik on-line powstał w ramach zadania „Umysł: Czym jest i jak działa?” realizowanego przez Fundację Centrum Kopernika, finansowanego w ramach grantu 538/P-DUN/2017 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę.

Kategorie

  • Kognitywistyka
  • Psychologia
  • Filozofia

Rozdziały

  • Wprowadzenie
  • Czym są filozofia umysłu i kognitywistyka?
  • Umysł a ciało: wyróżnik sfery mentalnej
  • Metafizyka umysłu (I): kluczowe pojęcia
  • Metafizyka umysłu (II): dualizm
  • Metafizyka umysłu (III): redukcja i fizykalizm
  • Metafizyka umysłu (IV): funkcjonalizm
  • Metafizyka umysłu (V): emergencja
  • Metafizyka umysłu (VI): panpsychizm
  • Intencjonalność
  • Samowiedza
  • Reprezentacje mentalne
  • Pamięć i myślenie
  • Problem wolnej woli
  • Bibliografia
  • Indeks haseł

Autor

mgr Marek Jakubiec


Filozof i prawnik, doktorant w Katedrze Filozofii Prawa i Etyki Prawniczej na WPiA UJ oraz członek Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych. Interesuje się głównie filozofią prawa oraz filozofią umysłu.

Autor

dr Mateusz Hohol


Kognitywista, adiunkt w Zakładzie Logiki i Kognitywistyki w Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, członek Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych. Laureat Nagrody Naukowej „Polityki” oraz Stypendium Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego dla wybitnych młodych naukowców.  Interesuje się przede wszystkim poznaniem matematycznym, czyli tym jak umysł tworzy, przyswaja i przetwarza struktury numeryczne i geometryczne. Autor i współautor wielu publikacji, w tym książek „Wyjaśnić umysł” i „Umysł matematyczny”. Popularyzator nauki, w szczególności wiedzy na temat umysłu i teorii ewolucji. Więcej informacji na stronie internetowej www.hohol.pl.

Autor

dr Krzysztof Posłajko


Krzysztof Posłajko jest doktorem filozofii, pracuje w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się głównie filozofią umysłu, języka oraz metafizyką. Opublikował m.in. książkę To wszystko nic nie znaczy. Faktualizm i nonfaktualizm w kwestii znaczenia (OBF 2012).

Autor

mgr Patrycja Maciaszek


Patrycja Maciaszek jest psychologiem, pracownikiem Katedry Psychologii Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie i doktorantką na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zajmuje się głównie psychologią poznawczą, w szczególności problematyką pamięci, a także psychologią międzykulturową i społeczną. Ostatnio opublikowała książkę "The Power of Bad Information. How the Social Influence Extends False Memory Vulnerability" (Lambert 2017).

Autor

dr Łukasz Kurek


Filozof i prawnik, adiunkt w Katedrze Filozofii Prawa i Etyki Prawniczej na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego, współpracownik Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych. Laureat Stypendium START Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej. Jego zainteresowania dotyczą filozofii prawa, filozofii moralności oraz neurofilozofii i nauk kognitywnych. Współredaktor książek, takich jak  „Philosophy in Neuroscience” i „The Emergene of Normative Orders”. Przetłumaczył „Dźwignie wyobraźni” Daniela Dennetta.

Autor

mgr Bartosz Janik


Bartosz Janik jest doktorantem na Wydziale Prawa i Administracji oraz na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego.

/GetMaterial.action?get=